1. OG Hücre Odasının Amacı ve İçeriği
Bu odaların temel amacı, elektriği kontrol edilebilir parçalara bölmektir. İçerisinde genellikle şunlar bulunur:
- Giriş Hücreleri: Şebekeden gelen enerjinin bağlandığı nokta.
- Ölçü Hücreleri: Akım ve gerilim trafoları ile tüketilen enerjinin ölçüldüğü kısım.
- Çıkış (Trafo Koruma) Hücreleri: Enerjiyi düşürmek için dağıtım trafosuna gönderen ve arıza anında akımı kesen bölümler.
2. Hücre Tipleri (Hava ve Gaz Yalıtımlı)
Hücreler, elektrik atlamasını önlemek için kullanılan yalıtım malzemesine göre ikiye ayrılır:
- Hava Yalıtımlı Hücreler (AIS): İletkenler arası yalıtım hava ile sağlanır. Daha geniş alan kaplarlar ama bakımı daha kolaydır.
- Gaz Yalıtımlı Hücreler (GIS): İçerisi SF6 gazı ile doludur. Çok daha dar alanlara sığabilirler ve dış ortamdan (nem, toz) etkilenmezler. Tünel içleri gibi dar alanlarda tercih edilir.
3. OG Hücre Odasında Dikkat Edilmesi Gerekenler
Bu odalar yüksek hayati risk taşıdığı için kurulum ve işletmede şu kurallar kritiktir:
- Havalandırma: Hücreler çalışma sırasında ısı üretir. Odada yeterli doğal veya cebri (fanlı) havalandırma olmalıdır.
- Yalıtkan Paspas ve Güvenlik: Hücrelerin önünde mutlaka yüksek gerilime dayanıklı izole halı (paspas) bulunmalıdır. Ayrıca manevra çubuğu (stank), izole eldiven ve baret gibi ekipmanlar hazır tutulmalıdır.
- Ark Kanalı (Arc Flap): Hücre içinde bir patlama veya ark oluşursa, ortaya çıkan basınçlı gazın operatöre zarar vermeden odanın tavanına veya dışarıya atılmasını sağlayan tahliye kanalları olmalıdır.
- Kablo Kanalı ve Girişleri: Kablo girişleri, kemirgenlerin girmesini önlemek için mutlaka epoksi reçine veya yangın durdurucu malzemelerle sızdırmaz hale getirilmelidir.
- Aydınlatma: Normal aydınlatmanın yanı sıra, elektrik kesildiğinde personelin güvenle çıkabilmesi için güçlü bir acil durum aydınlatması şarttır.
4. İşletme ve Bakım (Manevralar)
OG hücrelerinde yapılan en önemli işlemler manevralardır.
- Kilitleme Mekanizmaları: Yanlış işlem yapmayı önlemek için mekanik ve elektriksel kilitler bulunur.
- Kesiciler : Arkı söndürmek için vakumlu veya SF6 gazlı kesiciler kullanılır. Bu cihazlar arıza anında devreyi milisaniyeler içinde keser.
